کد خبر: 13185

منطقه حوض سلطان همچنین از نظر زیست‌شناسى، بوم شناسى، دیرینه‌شناسى، هوا، اقلیم، اشتغال‌زایى و تفرجگاهى قابل توجه است از همین رو به عنوان یکى از چشم‌اندازهاى توسعه استان قم مطرح است.

به گزارش قم خبر ، از  ۳۵ کیلومتری مسیر قم-تهران جاده خاکی وجود دارد که در امتداد آن دریاچه ای وجود دارد که معروف به دریاچه حوض سلطان است.

این دریاچه همچنین حائز نام‌هایی همچون دریاچه قم، دریاچه ساوه، دریاچه شاهى نیز است. این دریاچه دارای چهار بخش کفه نمکی در بخش اصلی تالاب، حاشیه باتلاقی، محدوده اکولوژیک و دشتی است.

منطقه حوض سلطان همچنین  از نظر زیست‌شناسى، بوم شناسى، دیرینه‌شناسى، هوا، اقلیم، اشتغال‌زایى و تفرجگاهى قابل توجه است از همین رو به عنوان یکى از چشم‌اندازهاى توسعه استان قم مطرح است.

دریاچه حوض سلطان تحت حمایت کنوانسیون رامسر

 13 بهمن در تقویم ایران و جهان روزی است به نام تالاب‌ها. 13 بهمن 1349 شمسی برابر 2 فوریه 1971 میلادی روزی است که که در رامسر ایران معاهده ای جهانی برای حفظ و حراست از تالاب‌ها معاهده ای به نام «معاهده رامسر» با امضای بیش 18 نماینده از کشورهای مختلف به تصویب رسید و امروزه بیش از 160 کشور جهان عضو آن هستند.

حفاظت از تالاب‌ها اگر چه مورد تاکید کنوانسیون رامسر یا همان «کنوانسیون حفاظت از تالاب‌ها» بود اما این اقدام ایده آل‌های شکننده ای دارد که نیازمند هوشیاری و اقدامات جدی است، قوانین و معاهدات بین‌المللی پایه اجرا و بعمل درآوردن اصول و قوائد زیست محیطی در سطح جهانی هستند. آن‌ها نه تنها استانداردهای جهانی را تعیین می‌کنند بلکه صرف وجود آن‌ها در صحنه جهانی اغلب دولت‌ها را به امضا معاهدات و یا تدوین قوانین داخلی خود ترغیب می‌کنند.

در این میان استان قم نیز با وجود ظرفیتی همچون دریاچه نمک حوض سلطان یکی از نقاطی است که تحت حمایت این کنوانسیون باید مورد توجه و حفاظت قرار گیرد.

 

دریاچه حوض سلطان در در ۴۰ کیلومتری شمال شهرستان قم و ۸۵ کیلومتری جنوب تهران و در حاشیه بزرگراه تهران- قم مساحتی بالغ بر 240 کیلومتر را دارا است.

حوض سلطان بسته به میزان بارندگی وذوب برف‌های ارتفاعات در وسعت دچار تغییراتی می‌شود از همین رو سطح آب دریاچه پیوسته درنوسان است.

از دیگر موقعیت‌های این دریاچه می‌توان به ارتفاع 710 متر از سطح دریا و با بارندگى ۱۰۰ تا ۱۲۰ میلیمتر در سال این منطقه در حوزه نواحى کم‌باران اشاره کرد.

آنچه حیات این تالاب وسیع را در استان قم به مخاطره می‌اندازد می‌توان به تعرض سودجویان و ناآگاهان محیط زیست و ترمیم خسارات وارد شده به پوشش گیاهى، این منطقه اشاره کرد که در نهایت در سال ۸۸ به مدت پنج سال این منطقه به عنوان منطقه شکار ممنوع معرفی شد.

درموقع پرآبی سطح دریاچه گسترش می‌یابد وآب آن اراضی پست وشوره زار باتلاقی پیرامون را می‌پوشاند ودریاچه بزرگی به طول ۱۸ وعرض ۱۶ کیلومتر تشکیل می‌دهد که به نام دریاچه حوض سلطان یا کویرنمک مشهور است.

هوبره، انواع کبوتر و... و پرندگان مهاجر نظیر غاز خاکستری، آنقوت، لک لک، انواع عقاب و غیره را می‌توان در زمره این پرندگان جای داد. در منطقه پستاندارانی نیز از قبیل خرگوش، موش صحرایی، روباه و گاهی آهو دیده می‌شوند.

در میان خزندگان منطقه حضور مار‌ها و سوسمار‌ها که در کنترل بیولوژیک آفات نقش دارند، بارز است. انواع عنکبوت، رتیل، موریانه و مورچه‌های کمیاب در اطراف دریاچه گسترده هستند.

مطالعات انجام شده، حضور پر تعداد و متنوع انواع باکتری‌های نمک دوست را در خاکهای منطقه نشان می‌دهند که برخی از انواع موجود بنابر شواهد اولیه منحصر به فرد بوده و خصوصیات ژنتیکی و فیزیولوژیکی ویژه انتظار حضور آنزیم‌ها، آنتی بیوتیک‌ها و فرآورده‌های ارزشمند میکروبی در آن‌ها وجود دارد.

رژیم آبی این تالاب فصلی و فوق شور بوده و زمستان فصل پرآبی حوض السلطان است بنابراین کفه نمکی این تالاب در فصل پرآبی زیر آب است و حاشیه یا کمربند باتلاقی آن پوشش گیاهی دارد که بیشتر در اضلاع شمالی و شمال غربی این تالاب مشاهده می‌شود و پرنده‌های مهاجر نادر در این تالاب وجود دارد که در حاشیه تالاب زندگی می‌کنند. بر اساس مطالعه انجام شده بالغ بر ۲۴۰ گونه با ارزش ریز موجودات هوازی مانند جلبک‌ها، باکتری‌ها و قارچ‌ها در تالاب وجود دارد که می‌توانند با توجه به مخزن ژنی خود شرایط فوق شور را تحمل کنند. در این منطقه بیش از ۴۰ گونه گیاهی از جمله درمنه بیابانی، اشنان، تاغ زرد و سیاه، سودا و اسفناج وجود دارد.

تاکنون به شیوه‌های سنتی، تنها از نمک طعات موجود در این عرصه بسیار گسترده جهت مصارف صنعتی، مورد استفاده قرار گرفته است. این در حالی است که به استناد تحقیقات انجام گرفته در خصوص ترکیبات تشکیل دهنده نمک‌های دریاچه، موادی از قبیل سدیم کلرید، سدیم سولفات، منیزیم کلرید و منیزیم سولفات از جمله بارز‌ترین و مهم‌ترین ترکیبات تشکیل دهنده این منبع عظیم خدادادی به شمار می‌آید.

منیزیم از نظر فراوانی هشتمین عنصر در قشر خارجی زمین به شمار می‌آید و اغلب این فلز، بصورت ترکیب‌های محلول در آب دریا‌ها و یا بصورت سنگ معدن منیزیم کلرید، در طبیعت یافت می‌شود. میزان منیزیم استحصالی از آب دریا تنها ۲/۰ تا ۳/۰ درصد می‌باشد. نتایج حاصل از تحقیقات انجام گرفته پیرامون ترکیبات منیزیم دریاچه نمک، میزان منیزیم استحصالی را ۳۵ تا ۵۰ برابر منیزیم آب دریا (یعنی ۱۰ تا ۷/۱۴ درصد) نشان می‌دهد.                                                        

بنابراین شورابه‌های دریاچه نمک یکی ازغنی‌ترین معادن و منابع عظیم تولید منیزیم به شمار می‌آید. علاوه بر این مزیت استحصالی منیزیم دریاچه نمک از لحاظ اقتصادی حتی قابل مقایسه با منیزیم حاصل از آب دریا نمی‌باشد و از هر ۱۰۰ کیلوگرم نمک، ۱۰ تا ۱۴ کیلوگرم منیزیم بدست می‌آید.

انتهای پیام/

ارسال نظر

مهمترین اخبار

تازه های خبری